:::
Nhân Văn Hakka

Tình Yêu Bảo Vệ Mái Nhà Liudui

Ba trăm năm trước, người Khách Gia khai thác và sống tụ tập ở hai bên bờ suối Cao Bình.Vì bảo vệ mái nhà, cử ra đại biểu mở cuộc họp nêu ý kiến ở cung Thiên Hậu xã Nội Bộ hiện nay, lấy thôn Tây Thế xã Trúc Đền làm trung tâm, tạo thành trước, sau, trái, phải, giữa và tiên phong thành 6 doanh trại. Sau này vì để phân biệt với quân "đội", đổi tên thành "Liudui". "Liudui" không phải là danh từ địa lý, hoặc khu vực hành chính, chỉ là bảo tồn văn hóa, phong tục truyền thống gỉản dị của con người bộ lạc Khách Gia. Người dân của Liudui kết nối với nhau bằng xương máu, với tinh thần đoàn kết và trung thành là ý nghĩa của nhóm dân tộc tiếp tục cho đến ngày nay. Tám xã người Khách Gia ở Liudui nằm ở đồng bằng Bình Đông (Lưu ý 1), có thể được nhìn thấy nhà bếp xây bằng gạch được giữ lại ở mọi nơi, đền thờ tổ tông đẹp; cửa Bảo Trung đại diện tinh thần của lòng trung thành; đặc biệt nắng cầy mưa học là biểu tượng của người Khách Gia, chú trọng đến văn phong truyền thống của Đền chữ Kính, với tín ngưỡng cảm ơn trời đất và văn hóa của nhà thờ ông Thổ Địa, Liudui là yêu đất đai, nhấn mạnh sự hòa hợp, trải nghiệm cái đẹp ban đầu và cảm động cái tốt đã xưa !

Phong cách giản dị của người Khách Gia

Giò heo Vạn Loan nổi tiếng cả nước, mập mềm không ngán, dẻo thơm khoái khẩu, đặc biệt là với cách chế biến nước chấm khiến cho khẩu vị càng độc đáo, lối sống của người Khách Gia giản dị và tiết kiệm, không chỉ gỉỏi về việc muối đồ ăn, chế biến nước chầm..., còn đặc biệt giỏi về chế biến các loại sảm phẩm từ gạo, một mặt có thể bảo tồn sự tiết kiệm truyền thống của nông thôn đã chế biến gạo làm điểm tâm, ví dụ như: bánh phở, các loại phở khác; và đem các loại nguyên liệu dễ dàng lấy được thêm vào chế biến, để đáp ứng nhu cầu của cuộc sống, nghiên cứu ra các loại nguyên liệu đặc biệt, nước chấm và các món ăn, sáng tạo ra loại dễ dàng bảo quản, nhiều lần sử dụng ẩm thực văn hóa đặc sắc. Ẩm thực của người Khách Gia nổi tiếng là mặn, thơm, béo, hầm và chiên là hai đặc tính trong ẩm thực của người Khách Gia, món hầm là chỉ hầm đồ ăn trong nồi lớn, để giữ ấm được lâu. Các món ăn đặc biệt được giới thiệu là: lòng heo xào gừng sợi, món xào Khách Gia, canh đậu săng xương sườn, kho bắp cải, thịt viên Khách Gia, thịt khâu xí muội..., đến tới làng của người Khách Gia, từ rau cải, điểm tâm đến đồ ăn vặt, đảm bảo làm bạn khó quên.

Văn hóa sáng tạo, hoạt động , ca dao truyền đạt tình yêu

Lúc trước người Khách Gia Liudui vì bảo vệ mái nhà, tập hợp đoàn luyện tập, nên mỗi năm tết Nguyên tiêu có hoạt động bắn pháo thành, cho thấy thể chất và chào mừng lễ hội văn hóa dân gian trong khu vực cộng đồng và trường tiểu học, trung học đã huấn luyện các đội múa lân, thể hiện ra phong cách tinh tế nhưng tự nhiên; chỉ có duy nhất trong cả nước là đền thờ ông Hàn Dũ trong chùa Xương Lê, mỗi năm đều tổ chức Lễ hội văn hóa hoàng tráng để cúng tế ông Hàn Dũ, đều kết hợp với các hoạt động phong tục văn hóa của người Khách Gia. Nội dung các bài hát Khách Gia khá phong phú, từ vần điệu hài hước của thiếu nhi, đến những bài hát kể truyện buồn, từ dân ca cuộc sống hàng ngày đến nam nữ song ca nhạc tình, cái gì cũng có; bát âm của người Khách Gia được hấp thụ xung quanh âm nhạc dân gian, dần dần hình thành âm nhạc đặc biệt riêng mình; sản phẩm văn hóa sáng tạo hiện đại, ngoài việc tiếp tục truyền thống, thêm cái mới như rèm tre, sản phẩm áo sơ mi xanh ra, khu vực phát huy đức tính giản dị tiết kiệm, đặc biệt phát triển ra quạt cau, nghiên Xương Lê, lò Vạn Loan, đều  chứng tỏ sự sang trọng và độc đáo của nhân văn người Khách Gia.

Lưu ý 1: Đồi phải ở xã Cao Thụ, đồi trước ở xã Trương Trị, đồi giữa ở Trúc Đền, đồi sau ở xã Nội Bộ, đồi tiên phong ở xã Vạn Loan, đồi trái ở Tân Bì và xã Gia Đông.